เจาะลึก OPM: จากแนวคิดสู่ปัญหาในการบริหารจัดการภาครัฐและมิติอื่นๆ

อภิปรายแนวคิดและปัญหาของ OPM อย่างละเอียดในรูปแบบเรียงความ พร้อมสำรวจความหมายที่หลากหลาย

ประเด็นสำคัญที่คุณจะค้นพบ

ความหมายหลากหลายของ OPM: OPM ไม่ได้จำกัดอยู่แค่การบริหารภาครัฐแบบดั้งเดิม แต่ยังรวมถึงแนวคิดด้านการเงินและการจัดการประสิทธิภาพการดำเนินงาน
รากฐานและปัญหาของ Old Public Management: ทำความเข้าใจหลักการที่มาจาก Max Weber และข้อจำกัดที่ทำให้ระบบราชการขาดความยืดหยุ่นและประสิทธิภาพในโลกยุคใหม่
ความท้าทายและการเปลี่ยนผ่าน: ปัญหาของ OPM ได้นำไปสู่การแสวงหาแนวทางการบริหารจัดการภาครัฐแนวใหม่ (New Public Management) เพื่อตอบสนองความต้องการของสังคมที่เปลี่ยนแปลงไป

คำว่า "OPM" เป็นอักษรย่อที่ปรากฏในหลายบริบทและมีความหมายแตกต่างกันไป การทำความเข้าใจแนวคิดและปัญหาที่เกี่ยวข้องกับ OPM จึงจำเป็นต้องพิจารณาจากความหมายในแต่ละบริบทนั้นๆ ในเรียงความนี้ จะมุ่งเน้นอภิปรายแนวคิดและปัญหาของ OPM โดยให้ความสำคัญกับการบริหารจัดการภาครัฐแบบดั้งเดิม (Old Public Management) ซึ่งเป็นแนวคิดที่มีอิทธิพลอย่างสูงต่อระบบราชการในหลายประเทศ รวมถึงประเทศไทย อย่างไรก็ตาม เพื่อความเข้าใจที่ครอบคลุม จะมีการกล่าวถึงความหมายอื่นของ OPM ด้วยเช่นกัน

OPM คืออะไร? ความหมายที่หลากหลาย

ก่อนที่จะเจาะลึกแนวคิด Old Public Management สิ่งสำคัญคือการรับทราบว่า OPM สามารถหมายถึงแนวคิดอื่นๆ ได้ด้วย ได้แก่:

Operational Performance Management (การจัดการประสิทธิภาพการปฏิบัติงาน): ในบริบททางธุรกิจ OPM หมายถึง การจัดการประสิทธิภาพการปฏิบัติงาน ซึ่งเป็นแนวทางที่มุ่งเน้นการเชื่อมโยงและประสานงานทุกหน่วยงานในองค์กร เพื่อให้บรรลุเป้าหมายทางธุรกิจร่วมกันอย่างมีประสิทธิภาพ ช่วยให้องค์กรสามารถวัดผล ตรวจสอบ และปรับปรุงกระบวนการทำงานเพื่อเพิ่มผลผลิต ลดความสูญเปล่า และเพิ่มผลกำไร
Other People's Money (เงินของคนอื่น): ในแวดวงการเงินและการลงทุน OPM หมายถึง "เงินของคนอื่น" เป็นแนวคิดในการใช้เงินทุนจากแหล่งภายนอก (เช่น เงินกู้จากสถาบันการเงิน หรือเงินลงทุนจากนักลงทุน) เพื่อเริ่มต้นหรือขยายกิจการหรือการลงทุน ซึ่งช่วยลดความเสี่ยงส่วนตัวและเพิ่มโอกาสในการสร้างผลตอบแทน แต่ก็มาพร้อมกับภาระผูกพันและความเสี่ยงทางการเงินที่สูงขึ้น

อย่างไรก็ตาม บริบทหลักที่มักถูกอ้างอิงถึงและเป็นจุดสนใจของเรียงความนี้คือ Old Public Management ในด้านการบริหารรัฐกิจ

เจาะลึกแนวคิดการบริหารจัดการภาครัฐแบบดั้งเดิม (Old Public Management - OPM)

Old Public Management (OPM) หรือ การบริหารจัดการภาครัฐแบบดั้งเดิม เป็นกระบวนทัศน์ (paradigm) การบริหารราชการที่มีรากฐานสำคัญมาจากทฤษฎีระบบราชการ (Bureaucracy) ในอุดมคติของนักสังคมวิทยาชาวเยอรมัน แม็กซ์ เวเบอร์ (Max Weber) แนวคิดนี้ได้ถูกนำมาปรับใช้ในการจัดระเบียบองค์กรภาครัฐในหลายประเทศทั่วโลกเป็นเวลานาน โดยมีเป้าหมายเพื่อสร้างความเป็นระบบ ความเป็นธรรม และความมั่นคงในการดำเนินงานของภาครัฐ

ภาพแสดงสภาพแวดล้อมการทำงานในสำนักงาน ซึ่งอาจสะท้อนถึงบรรยากาศการทำงานภายใต้ระบบการบริหารภาครัฐ

รากฐานและหลักการสำคัญของ OPM

OPM มีลักษณะและหลักการสำคัญที่โดดเด่นดังนี้:

โครงสร้างองค์กรแบบลำดับชั้น (Hierarchy)

OPM เน้นโครงสร้างองค์กรที่มีการแบ่งชั้นการบังคับบัญชาอย่างชัดเจน อำนาจการตัดสินใจมักจะรวมศูนย์อยู่ที่ผู้บริหารระดับสูง การสั่งการเป็นไปในลักษณะจากบนลงล่าง (Top-down) ทำให้เกิดความเป็นระเบียบและง่ายต่อการควบคุม

การยึดถือกฎระเบียบและข้อบังคับ (Rules and Regulations)

การดำเนินงานทุกอย่างต้องเป็นไปตามกฎหมาย ระเบียบ และข้อบังคับที่กำหนดไว้อย่างเคร่งครัด เพื่อสร้างความเป็นมาตรฐาน ความเสมอภาค และป้องกันการใช้อำนาจโดยมิชอบหรือตามอำเภอใจ หลักการนี้มุ่งเน้นความถูกต้องตามกระบวนการ (Procedural Correctness)

ความเป็นทางการและการไม่ยึดติดตัวบุคคล (Formality and Impersonality)

การปฏิบัติงานเน้นความเป็นทางการ เจ้าหน้าที่ต้องปฏิบัติต่อทุกคนอย่างเสมอภาคโดยไม่นำความรู้สึกส่วนตัวหรือความสัมพันธ์ส่วนตัวมาเกี่ยวข้อง เพื่อให้เกิดความเป็นธรรม

การแบ่งงานตามความเชี่ยวชาญเฉพาะด้าน (Division of Labor and Specialization)

มีการแบ่งงานออกเป็นส่วนย่อยๆ ตามความเชี่ยวชาญเฉพาะด้านของบุคลากร เพื่อให้เกิดประสิทธิภาพในการทำงานแต่ละส่วน

ความมั่นคงในอาชีพและการจ้างงานตลอดชีวิต (Career Stability and Lifelong Employment)

ระบบราชการภายใต้ OPM มักให้ความสำคัญกับความมั่นคงในการทำงานของข้าราชการ มีระบบการจ้างงานที่เน้นความต่อเนื่องจนถึงเกษียณอายุราชการ เพื่อสร้างขวัญกำลังใจและความทุ่มเทในการทำงาน

การมองประชาชนในฐานะผู้รับบริการ (Citizens as Subjects/Recipients)

OPM มักมองประชาชนในฐานะผู้ที่ต้องปฏิบัติตามกฎระเบียบและเป็นผู้รับบริการจากรัฐ มากกว่าที่จะเป็นหุ้นส่วน (partner) หรือลูกค้า (customer) ที่มีสิทธิเรียกร้องหรือมีส่วนร่วมในการกำหนดนโยบาย

ปัญหาและข้อวิพากษ์วิจารณ์ของ Old Public Management

แม้ว่า OPM จะมีส่วนช่วยในการสร้างความเป็นระเบียบและความมั่นคงให้กับการบริหารภาครัฐในอดีต แต่ในบริบทของโลกปัจจุบันที่เต็มไปด้วยการเปลี่ยนแปลงอย่างรวดเร็วและมีความซับซ้อนสูง OPM กลับแสดงให้เห็นถึงข้อจำกัดและปัญหาหลายประการ ดังนี้:

1. ความเชื่องช้าและขั้นตอนที่ซับซ้อน (Slowness and Red Tape)

การยึดติดกับกฎระเบียบและขั้นตอนที่ตายตัวทำให้การดำเนินงานของภาครัฐเป็นไปอย่างล่าช้า มีกระบวนการที่ซับซ้อน (Red Tape) การอนุมัติหรือตัดสินใจในเรื่องต่างๆ ต้องผ่านหลายลำดับชั้น ทำให้ไม่สามารถตอบสนองต่อปัญหาหรือความต้องการของประชาชนได้อย่างทันท่วงที ปัญหานี้มักถูกเรียกว่า "การย้ายเป้าหมาย" (Displacement of Goals) ซึ่งหมายถึงการที่เจ้าหน้าที่มุ่งเน้นการปฏิบัติตามขั้นตอนให้ครบถ้วนมากกว่าการบรรลุผลลัพธ์ที่แท้จริงของงาน

2. การขาดความยืดหยุ่นและปรับตัว (Lack of Flexibility and Adaptability)

โครงสร้างที่แข็งตัวและการเน้นกฎระเบียบทำให้องค์กรภาครัฐภายใต้ OPM ขาดความยืดหยุ่นในการปรับตัวให้เข้ากับการเปลี่ยนแปลงทางเศรษฐกิจ สังคม และเทคโนโลยีที่ไม่หยุดนิ่ง การตอบสนองต่อสถานการณ์ฉุกเฉินหรือปัญหาใหม่ๆ ที่ไม่เคยเกิดขึ้นมาก่อนจึงเป็นไปได้ยาก

3. การขาดประสิทธิภาพและประสิทธิผล (Lack of Efficiency and Effectiveness)

OPM มักให้ความสำคัญกับปัจจัยนำเข้า (Inputs) และกระบวนการ (Processes) มากกว่าผลลัพธ์ (Outputs) หรือผลกระทบ (Outcomes) ที่เกิดขึ้นจริง ทำให้การวัดประสิทธิภาพและประสิทธิผลของการทำงานเป็นไปได้ยาก และบ่อยครั้งที่ทรัพยากรถูกใช้อย่างไม่คุ้มค่า

4. การขาดการมีส่วนร่วมของประชาชน (Lack of Citizen Participation)

ดังที่กล่าวไปข้างต้น OPM มองประชาชนเป็นเพียงผู้รับบริการ ทำให้ขาดการส่งเสริมการมีส่วนร่วมของภาคประชาชนและผู้มีส่วนได้ส่วนเสียอื่นๆ ในการออกแบบนโยบาย การตัดสินใจ และการตรวจสอบการทำงานของภาครัฐ

5. การบั่นทอนนวัตกรรมและความคิดสร้างสรรค์ (Stifling Innovation and Creativity)

วัฒนธรรมองค์กรที่เน้นการปฏิบัติตามคำสั่งและกฎระเบียบอย่างเคร่งครัด ไม่เอื้อต่อการคิดริเริ่มสร้างสรรค์หรือการทดลองแนวทางใหม่ๆ ในการทำงาน เจ้าหน้าที่อาจรู้สึกไม่กล้าที่จะเสนอความคิดเห็นที่แตกต่างหรือวิธีการทำงานที่แปลกใหม่

6. ปัญหาด้านบุคลากร (Personnel Issues)

ระบบ OPM อาจนำไปสู่ปัญหาด้านการบริหารทรัพยากรบุคคล เช่น การขาดการพัฒนาทักษะและความรู้ที่ทันสมัยของบุคลากร การเลื่อนขั้นหรือให้รางวัลที่ไม่ได้ขึ้นอยู่กับผลการปฏิบัติงานอย่างแท้จริง และการขาดแรงจูงใจในการพัฒนาตนเอง

7. การขาดความโปร่งใสและความรับผิดชอบที่แท้จริง (Lack of True Transparency and Accountability)

แม้ OPM จะเน้นการปฏิบัติตามกฎหมาย แต่การตรวจสอบความรับผิดชอบมักจะมุ่งเน้นไปที่ความถูกต้องตามระเบียบขั้นตอนมากกว่าผลสำเร็จของงานหรือความพึงพอใจของประชาชน โครงสร้างแบบปิดอาจทำให้การเข้าถึงข้อมูลของประชาชนเป็นไปได้ยาก

ปัญหาเหล่านี้ได้ชี้ให้เห็นว่า OPM อาจไม่เหมาะสมกับสภาวการณ์ของโลกยุคปัจจุบันที่ต้องการความรวดเร็ว ความยืดหยุ่น และการตอบสนองต่อความต้องการที่หลากหลายของประชาชน

การเปรียบเทียบมิติสำคัญ: OPM สู่แนวคิดใหม่

เพื่อให้เห็นภาพชัดเจนถึงข้อจำกัดของ OPM และแนวโน้มการเปลี่ยนแปลงไปสู่กระบวนทัศน์ใหม่ในการบริหารภาครัฐ ลองพิจารณาการเปรียบเทียบมิติต่างๆ ผ่านแผนภูมิเรดาร์นี้ ซึ่งแสดงให้เห็นถึงความแตกต่างในคุณลักษณะสำคัญระหว่าง Old Public Management (OPM), New Public Management (NPM) ซึ่งเป็นแนวคิดที่เกิดขึ้นเพื่อแก้ไขข้อบกพร่องของ OPM และการบริหารภาครัฐในอุดมคติ (Ideal Public Administration)

จากแผนภูมิ จะเห็นได้ว่า OPM มักจะได้รับคะแนนต่ำกว่าในมิติที่เกี่ยวข้องกับความยืดหยุ่น การมุ่งเน้นพลเมือง นวัตกรรม และการตอบสนอง เมื่อเทียบกับ NPM และการบริหารภาครัฐในอุดมคติ ซึ่งสะท้อนถึงความท้าทายที่ OPM เผชิญในยุคปัจจุบัน

สรุปแนวคิดและปัญหาของ OPM ผ่าน Mindmap

แผนผังความคิด (Mindmap) ด้านล่างนี้ สรุปแนวคิดหลักและปัญหาสำคัญของ Old Public Management เพื่อให้เห็นภาพรวมและความเชื่อมโยงของประเด็นต่างๆ ได้อย่างชัดเจนยิ่งขึ้น

mindmap root["OPM (การบริหารจัดการภาครัฐแบบดั้งเดิม)"] id1["แนวคิดหลัก (Core Concepts)"] id1_1["อ้างอิงทฤษฎี Max Weber"] id1_2["โครงสร้างแบบลำดับชั้น (Hierarchy)"] id1_3["กฎระเบียบเคร่งครัด (Strict Rules & Regulations)"] id1_4["ความเป็นทางการ (Formality)"] id1_5["ความมั่นคงในอาชีพ (Career Stability)"] id1_6["รวมศูนย์อำนาจ (Centralization)"] id1_7["ประชาชนเป็นผู้รับบริการ (Passive Recipients)"] id2["ปัญหาและข้อจำกัด (Problems & Limitations)"] id2_1["ความเชื่องช้า (Slowness / Red Tape)"] id2_2["ขาดความยืดหยุ่น (Inflexibility)"] id2_3["ขาดประสิทธิภาพ (Inefficiency)"] id2_4["ไม่ตอบสนองความต้องการประชาชน (Unresponsive to Citizen Needs)"] id2_5["บั่นทอนนวัตกรรม (Stifles Innovation)"] id2_6["ขาดการมีส่วนร่วม (Lack of Participation)"] id2_7["เน้นกระบวนการมากกว่าผลลัพธ์ (Process-oriented > Result-oriented)"] id2_8["ปรับตัวต่อการเปลี่ยนแปลงได้ยาก (Difficulty Adapting to Change)"]

Mindmap นี้ช่วยให้เห็นว่าลักษณะเด่นของ OPM เช่น โครงสร้างลำดับชั้นและกฎระเบียบที่เข้มงวด แม้จะมุ่งสร้างความเป็นระเบียบ แต่ก็นำไปสู่ปัญหาหลายประการที่ส่งผลกระทบต่อประสิทธิภาพและความสามารถในการตอบสนองของภาครัฐ

วิวัฒนาการ: การก้าวข้าม OPM สู่แนวคิดใหม่

ด้วยข้อจำกัดและปัญหามากมายของ OPM ดังที่ได้อภิปรายมา ทำให้เกิดความพยายามในการปฏิรูปและแสวงหาแนวทางการบริหารจัดการภาครัฐที่มีประสิทธิภาพและตอบสนองต่อความต้องการของสังคมได้ดียิ่งขึ้น หนึ่งในแนวคิดที่สำคัญที่เกิดขึ้นคือ New Public Management (NPM) หรือ การบริหารจัดการภาครัฐแนวใหม่

NPM นำหลักการบางอย่างของภาคเอกชนมาประยุกต์ใช้กับการบริหารภาครัฐ โดยมุ่งเน้นที่:

การให้ความสำคัญกับผลลัพธ์ (Results-oriented): เน้นการวัดผลการปฏิบัติงานและผลสัมฤทธิ์ของงาน
การเพิ่มประสิทธิภาพและความคุ้มค่า (Efficiency and Value for Money): แสวงหาวิธีการทำงานที่ประหยัดและเกิดประโยชน์สูงสุด
การกระจายอำนาจ (Decentralization): มอบอำนาจการตัดสินใจให้หน่วยงานระดับล่างมากขึ้น
การมองประชาชนเป็นลูกค้า (Citizens as Customers): ให้ความสำคัญกับความต้องการและความพึงพอใจของประชาชนผู้รับบริการ
การแข่งขันและการนำกลไกตลาดมาใช้ (Competition and Market Mechanisms): เช่น การแปรรูปรัฐวิสาหกิจบางส่วน หรือการจัดจ้างเอกชน (Outsourcing)
ความยืดหยุ่นในการบริหารจัดการ (Managerial Flexibility): ให้ผู้บริหารมีอิสระในการบริหารจัดการมากขึ้น

ตารางด้านล่างนี้ สรุปความแตกต่างที่สำคัญระหว่าง Old Public Management (OPM) และ New Public Management (NPM) ในมิติต่างๆ:

ลักษณะ (Feature)	Old Public Management (OPM)	New Public Management (NPM)
โครงสร้าง (Structure)	ลำดับชั้นสูง, รวมศูนย์อำนาจ, แข็งตัว	กระจายอำนาจ, แบนราบมากขึ้น, ยืดหยุ่น
การตัดสินใจ (Decision Making)	จากบนลงล่าง (Top-down), ตามกฎระเบียบ	มอบอำนาจ (Empowerment), เน้นผลลัพธ์
การมุ่งเน้น (Focus)	กระบวนการ, กฎระเบียบ, ปัจจัยนำเข้า	ผลลัพธ์, ประสิทธิภาพ, ประหยัด, บริการ
บทบาทพลเมือง (Citizen Role)	ผู้รับบริการ (Passive recipient), ผู้อยู่ใต้บังคับ	ลูกค้า (Customer), ผู้มีส่วนได้ส่วนเสีย (Stakeholder)
แรงจูงใจ (Motivation)	ความมั่นคง, การปฏิบัติตามกฎ, การเลื่อนขั้นตามอาวุโส	ผลการปฏิบัติงาน, นวัตกรรม, ความสำเร็จตามเป้าหมาย
ความรับผิดชอบ (Accountability)	ต่อผู้บังคับบัญชา, ความถูกต้องตามกฎหมาย	ต่อผลลัพธ์, ต่อประชาชน/ลูกค้า, สัญญาผลงาน
นวัตกรรม (Innovation)	ต่ำ, ไม่ส่งเสริม, มองเป็นความเสี่ยง	สูง, ส่งเสริมการแข่งขัน, การปรับปรุงต่อเนื่อง
การบริหารทรัพยากร (Resource Management)	ตามงบประมาณที่จัดสรร, เน้นการควบคุม	เน้นความคุ้มค่า, การบริหารตามผลงาน, ความคล่องตัว

นอกจาก NPM แล้ว ยังมีแนวคิดอื่นๆ ที่พยายามปรับปรุงการบริหารภาครัฐ เช่น Good Governance (ธรรมาภิบาล), New Public Service (NPS) (การบริการสาธารณะแนวใหม่) และการนำเทคโนโลยีดิจิทัลมาใช้ในการปฏิรูปภาครัฐ (Digital Government) เพื่อเพิ่มความโปร่งใส ประสิทธิภาพ และการมีส่วนร่วมของประชาชน

วิดีโอนี้อธิบายแนวคิดการจัดการภาครัฐแนวใหม่ (NPM) ซึ่งเป็นหนึ่งในแนวทางที่พัฒนาขึ้นเพื่อตอบโจทย์ความท้าทายของการบริหารภาครัฐแบบดั้งเดิม (OPM)

การทำความเข้าใจแนวคิดและปัญหาของ OPM อย่างถ่องแท้ จึงเป็นพื้นฐานสำคัญในการพิจารณาและออกแบบระบบการบริหารจัดการภาครัฐที่เหมาะสมกับบริบทของสังคมในปัจจุบันและอนาคต เพื่อให้ภาครัฐสามารถตอบสนองความต้องการของประชาชนได้อย่างแท้จริงและมีประสิทธิภาพสูงสุด

คำถามที่พบบ่อย (FAQ)

OPM หมายถึงอะไรได้บ้าง?

OPM เป็นอักษรย่อที่มีความหมายหลากหลายขึ้นอยู่กับบริบทที่ใช้ ได้แก่:

Old Public Management: การบริหารจัดการภาครัฐแบบดั้งเดิม ที่เน้นระบบราชการแบบมีลำดับชั้นและกฎระเบียบเคร่งครัด
Other People's Money: การใช้เงินทุนของผู้อื่นในการลงทุนหรือทำธุรกิจ
Operational Performance Management: การจัดการประสิทธิภาพการปฏิบัติงานในองค์กรธุรกิจเพื่อบรรลุเป้าหมาย

อะไรคือหลักการสำคัญของ Old Public Management (OPM)?

หลักการสำคัญของ Old Public Management (OPM) ซึ่งมีรากฐานมาจากทฤษฎีระบบราชการของ Max Weber ประกอบด้วย:

โครงสร้างแบบลำดับชั้น (Hierarchy): การบังคับบัญชาที่ชัดเจนจากบนลงล่าง
การยึดถือกฎระเบียบ (Rule-based): การดำเนินงานตามกฎหมายและข้อบังคับอย่างเคร่งครัด
ความเป็นทางการ (Formality): การปฏิบัติงานที่เป็นแบบแผนและไม่ยึดติดตัวบุคคล
การแบ่งงานตามความเชี่ยวชาญ (Specialization): การมอบหมายงานตามความรู้ความสามารถเฉพาะด้าน
ความมั่นคงในอาชีพ (Career Stability): การจ้างงานระยะยาวและการเลื่อนตำแหน่งตามหลักเกณฑ์ที่กำหนด

ทำไม Old Public Management จึงถูกวิพากษ์วิจารณ์ว่าไม่มีประสิทธิภาพ?

Old Public Management (OPM) ถูกวิพากษ์วิจารณ์ว่าขาดประสิทธิภาพเนื่องจากหลายปัจจัย เช่น:

ความเชื่องช้าและขั้นตอนที่ซับซ้อน (Red Tape): ทำให้การตัดสินใจและการให้บริการล่าช้า
การขาดความยืดหยุ่น: ปรับตัวเข้ากับการเปลี่ยนแปลงทางสังคมและเศรษฐกิจได้ยาก
การเน้นกระบวนการมากกว่าผลลัพธ์: ทำให้ไม่สามารถวัดผลสำเร็จที่แท้จริงได้
การขาดนวัตกรรม: โครงสร้างและวัฒนธรรมที่ไม่เอื้อต่อความคิดสร้างสรรค์
การไม่ตอบสนองความต้องการของประชาชน: มองประชาชนเป็นเพียงผู้รับบริการมากกว่าเป็นศูนย์กลาง

มีแนวคิดใดบ้างที่ถูกนำเสนอเพื่อแก้ไขปัญหาของ Old Public Management?

เพื่อแก้ไขปัญหาและข้อจำกัดของ Old Public Management (OPM) ได้มีการนำเสนอแนวคิดการบริหารจัดการภาครัฐใหม่ๆ ขึ้นมา เช่น:

New Public Management (NPM): เน้นประสิทธิภาพ ผลลัพธ์ การแข่งขัน และการมองประชาชนเป็นลูกค้า
Good Governance (ธรรมาภิบาล): เน้นหลักนิติธรรม คุณธรรม ความโปร่งใส การมีส่วนร่วม และความรับผิดชอบ
New Public Service (NPS): เน้นบทบาทของภาครัฐในการรับใช้ประชาชน สร้างคุณค่าสาธารณะ และส่งเสริมความเป็นพลเมือง
Digital Government: การนำเทคโนโลยีดิจิทัลมาใช้ในการปรับปรุงการให้บริการและเพิ่มประสิทธิภาพการทำงานของภาครัฐ